Door Charlotte van Zummeren

Selezione

Het zou raar zijn als Biondi Santi niet in de Selezione zou zitten. Maar wat is die Selezione nu?
Sinds 1989 selecteert een klein gezelschap wijnexperts de beste wijnen van Toscane. Doel is om de specifieke wijnen van Toscane te promoten in Italië en over de wereld.

Niet alleen de grote jongens doen mee met deze competitie, juist de deelname van de kleine wineries wordt gestimuleerd. Deze wineries hebben vaak geen geld voor publiciteit, door de Selezione kunnen ze aandacht krijgen. De eisen voor deelname zijn in de loop der omhoog geschroefd en voor de IGT categorie is een minimum van 75% autochtoon Toscaanse druivenrassen verplicht gesteld. De 9 jury’s bestaan uit 5 wijnexperts, één sommelier en één journalist. Het aantal wijnen is sinds 1989 gestegen van ruim driehonderd naar circa 1500.
Biondi Santi is natuurlijk bepaald geen kleine jongen.

Biondi Santi :Geschiedenis, geschiedenis en nog eens geschiedenis

‘Kom snel mee naar de cantina, het is hier heel koud en winderig’. Aan het woord is de 87-jarige Franco Biondi Santi. Het klimaat waar Montalcino bekend om is, laat zich inderdaad voelen. In Florence liep het tegen de twintig graden, het voelt hier aan als op het vriespunt. Het kán hier heel heet worden, maar de hoogte zorgt voor verfrissing.
Tenuta Greppo, de wijngaard van Biondi Santi, ligt op een heuvel van circa 450 meter en vanaf de top heb je een prachtig uitzicht over het landschap en de wijngaarden. De oprijlaan naar het huis en de cantina is 400 meter lang met cipressen aan weerzijden. Franco Biondi Santini is de derde generatie inmiddels. De Brunello di Montalcino van deze familie geldt als een van de beste wijnen ter wereld. En dat is niet voor niets.
De grootvader van Franco, Feruccio, begon eind negentiende eeuw met het maken van wijn van één cloon, de Brunello. De brunello-wijn is een 100% sangiovese wijn. Deze cloon heeft de naam van de familie gekregen: Brunello Biondi Santi 11 ( BBS 11).
De wijnen worden nu nog op dezelfde manier gemaakt als toen in 1888. Wat nu normaal is, was destijds revolutionair. Lage opbrengsten (althans voor de streek: 50 tot 60 hl/ha), en alleen oude stokken worden gebruikt voor de reserva. Ook verwijderen ze imperfecte trossen bij het plukken, de steeltjes worden gedeeltelijk mee geperst. Het enige verschil met toen is dat de inweking langer is en dat komt door nieuwe temperatuur gecontroleerde machinerie.
‘Willen jullie me even excuseren, ik kan niet zo lang staan. Bij de proeverij straks ben ik er weer’. De PR-dames leiden ons verder rond. In de kelders van Biondi Santi zijn nog Brunello wijnen te vinden van 1888. Door de consequente manier van maken door de eeuwen heen, kunnen de wijnen van nu óók tot wel tachtig jaar ouderen. Naast alle moderne apparatuur staan er ook nog oude apparaten, welke een dankbaar object vormen voor foto-shots met de eigenaar.

Uniek: topping op

‘Als de wijn niet goed is opgelegd, dan vullen we niet bij en we zetten er een blanco kurk op’. Het omkurken en bijvullen van de wijnen is lange tijd uniek geweest voor Biondi Santi, tegenwoordig bieden meer Brunello producenten dit aan. Het gaat alleen om reserva flessen die meer dan twintig jaar oud zijn. ‘De flessen worden bijgevuld met een wijn uit hetzelfde jaar, die we uit de wijnbibliotheek halen’. In het Italiaans heet deze procedure Ricolmatura. De eerste keer gebeurde dit in 1927, toen de flessen uit 1888 en 1891 werden omgekurkt. Precies dezelfde flessen werden vervolgens weer omgekurkt in 1970 en 1985. In september 1994 werd een groot gezelschap aan wijnjournalisten (waaronder Jan van Lissum) uitgenodigd om de oude juweeltjes uit de kelders van het domein te proeven. De Brunello uit 1891 (toen 103 jaar oud) werd met 10 punten, de hoogste waardering binnen deze proeverij, beoordeeld.

De proeverij

‘Ik heb 2003, 2004 en 1983 voor jullie. Dan kunnen jullie het verschil proeven’, Franco Biondi Santi is aangeschoven aan een prachtig gedekte langgerekte proeftafel. In 2004 is de laatste reserva tot op heden gemaakt. Alleen bij exceptionele oogsten wordt er een Reserva gemaakt, in mindere jaren komt er een Annata of Rosso di Montalcino op de markt.

De 2004 heeft in tegenstelling tot de 2003 redelijk veel fruit, de wijn is zacht met een licht scherpje en hoge zuren. De 2003 is droger, voller, rijker, met veel zuren – maar dat hoort bij de sangiovese – en niet veel fruit.
Het jaar 1983 is prachtig. In Biondi Santi termen een baby, hij kan nog wel vijftig jaar rijpen. Voor mij is dit de perfecte leeftijd om te drinken. Nog steeds mooie zuren en ongelofelijk elegant, strak, uitgebalanceerd, met structuur en lengte. Nicolas Belfrage MW schreef over 1983 bij de proeverij in 1994: véél, rijk fruit, hoge zuren (6.82), stevige tannines, krachtig, robuust en op dronk’. Dat was dus zestien jaar geleden, de wijn heeft nu minder zuren en tannines en is veel eleganter geworden.

Conclusie

Biondi Santi past in het rijtje van Romanéé Conti, Chateau Margaux etc. Traditie, geschiedenis en 800 % kwaliteit. Ze gaan ook mee met hun tijd, want sinds 2004 werken ze zonder pesticiden.
Bij welk gerecht kunnen we zijn Brunello het beste drinken: ‘Bij vlees natuurlijk. Maar eigenlijk bij alles. Mijn wijnen zijn zo fijn, dat ze bij vis ook goed uitkomen’. Voor de rosé haters onder ons heeft Franco Biondi Santi nog een nieuwtje: ‘Ik drink al jaren thuis uitsluitend rosé van de sangiovese druiven van onze wijngaarden. Mijn vrouw vindt dat ik teveel vlekken maak met rode wijn op het tafelkleed, zo is het gekomen en nu ben ik een echte fan geworden. Je kunt zoveel met sangiovese. Sinds 2004 brengen we de rosé op de markt en het is een succes’.
Deze rosé heeft een tijdje op hout gelegen en is een echte eetrosé. Hij ligt in de winkels voor ca. 50 Euro. De prijzen van de Riserva kunnen ex-cellar wel oplopen tot over de drieduizend Euro voor een fles uit 1982 en nog hoger voor eerdere jaren.
Voor dit prachtige kwaliteitshuis verbazen deze prijzen helemaal niet. Bellissimo!

Charlotte van Zummeren

Over andere wijnhuizen die wijnen inzonden naar de Selezione wordt later gepubliceerd.