Bay
of Islands: de geboorteplaats van Nieuw-Zeelandse
wijn
Door
Jan Rook in Whangarei
De geboorteplaats van de Nieuw-Zeelandse wijn ligt
in het plaatsje Kerikeri, 255 km te noorden van Auckland
in het district Bay of Islands.
De predikant Samuel Marsden plantte in 1819 in het
plaatsje Kerikeri de eerste wijnstokken in de Nieuw-Zeelandse
bodem. De
eerste Nieuw-Zeelandse wijn werd echter door James
Busby - de eerste Britse resident - in 1832 gemaakt.
De wijngaard van Busby lag bij zijn huis in Waitangi
dat ook in de Bay of Islands ligt, niet ver van de
Kerikeri. In 1840 werd daar het verdrag van Waitangi
getekend, waardoor de oprichting van Nieuw-Zeeland
een feit was.
Het wijngebied Northland bestaat uit drie districten:
Kaitaia aan de westkust in het uiterste noorden, Bay
of Islands in het noordoosten en Whangarei, de grootste
plaats van Northland.
De wijnbouw in de Bay of Islands floreerde niet.
In 1980 was er nog slechts zeven ha met wijnstokken
beplant. In de laatste jaren groeit het wijngaardareaal
echter weer.
Terroir en klimaat
De wijngaarden zijn op glooiende heuvels aangelegd.
De bodem varieert van ondiepe lagen klei met daaronder
zandachtige kleibodem. De bodem heeft een vulkanische
structuur waardoor de drainage is verzekerd.
Het klimaat is subtropisch en het warmste van Nieuw-Zeeland.
In de nazomer kunnen regenbuien ontstaan. De warme,
vochtige lucht maakt een strenge selectie van de aanplant
noodzakelijk. Druivenrassen met een dunne schil lopen
het gevaar te barsten en botrytis ligt altijd op de
loer.
Druivenrassen
De belangrijkste druivenvariëteiten in de Bay
of Islands zijn cabernet sauvignon, merlot en syrah.
De meest aangeplante witte druivenrassen
zijn chardonnay en viognier.
In de kleine wijngaard van Cottle Hill Winery troffen
we pinot noir aan. Een druivenras dat hier nooit aangeplant
had mogen worden. In de proeverij werd dat nog eens
pijnlijk duidelijk. In de beste winery van Bay of
Islands, Marsden Estate heeft men syrah en (verrassend)
pinotage. Een opmerkelijk (blauw) druivenras is chamboursin.
Deze van Frans-Amerikaanse hybride (in 1963 gekweekt)
doet het hier opmerkelijk goed. In Frankrijk is deze
druif zelfs niet toegelaten in de Vin de Pays. Deze
‘teinturier’ heeft nagenoeg geen aandacht
in de wijngaard nodig en rijpt snel in dit gebied.
Wineries
Na de start van de wijnbouw in 1819 heeft Nieuw-Zeeland
nu 24.666 ha wijnstokken. Het aantal wijnbedrijven
is nu uitgelopen tot 543. Het kleinste wijngebied
Northland telt 530 ha wijnstokken. Zeven wijnbedrijven
bezitten in Bay of Islands in totaal 25 ha wijngaarden.
Vier wijnbedrijven hebben zich aangesloten in de Bay
of Islands Wine Trail.
We bezochten twee wijnbedrijven: Cottle Hill Winery
en Marsden Estate.
Cottle Hill Winery
Barbara en Mike Webb verlieten Californië in
1996 om – zoals ze zeggen – een geheel
nieuw leven in Nieuw-Zeeland te beginnen.
Op mijn vraag, waarom de keuze voor deze lastige plek
is gemaakt, antwoordt Barbara, dat het landschap en
de ligging bij de Bay of Islands hen het meest aantrok.
Ze bezitten een domein van 7.42 ha.
We proeven drie wijnen:
1) Cottle Hill Rosé (geen jaartal-blend
van jaren). Gemaakt van pinot noir en zonder
jaartal. Licht geoxideerde kleur. Niet bepaald fris
en fruitig. Oxidatieve neus. Zoete (8 gram per liter)
, wat laffe smaak. Bepaald een ongelukkig begin en
het bewijst, dat de aanplant van deze variëteit
hier een vergissing is. (prijs Cellar Door: 18 NZ
dollar (7,3 euro)
2) Cottle Hill 2006 Sauvignon Blanc. Vermoeide
neus, mist frisheid, geen karakter en niet kenmerkend
Nieuw-Zeeland. (19 NZ $ = 7,71 Euro) Onbegrijpelijk
om een Sauvignon Blanc van 2006 te laten proeven.
3) Cottle Hill Syrah 2005. Vreemde , jeugdige
kleur voor een wijn van 2005. Neus niet bijzonder.
Slappe smaak.
Conclusie
Om een geheel nieuw leven in de wijn te beginnen
is lef en vooral geld nodig. Dit Amerikaanse echtpaar
heeft met de keuze voor pinot noir zich wat op de
hals gehaald. De wijnstokken staan droevig bij en
herplanten lijkt mij de enige optie.
Het wijnmaken gaat hen nog niet goed af. Het is te
hopen dat men een adviseur in de armen kan nemen om
de wijngaard beter in conditie te brengen en een free-lance
wijnmaker om de vinificatie te verbeteren. Website:
www.cottlehill.co.za
Marsden Estate
Deze winery annex restaurant, genoemd naar de pionier
Samuel Marsden is in 1993 opgericht. In 1995 maakte
men de eerste wijn. Men bezit 4 ha wijnstokken en
produceert 4-5000 cases (van 12 flessen). 90% van
de productie wordt verkocht in de Cellar Door en in
het restaurant.
De grote motor achter Marden is Rod Maclvor. Hij wordt
gezien als de beste wijnmaker van Bay of Islands.
We proeven de volgende wijnen:
1) Marsden Pinot Gris 2008. Lichte, uitnodigende
fruitige neus. Rijk en complex. Zuivere , prettige
smaak, geode zuren. Kenmerkend Pinot Gris. Goed gemaakt.
2) Marsden Chardonnay 2007. Unoaked. Goede
fruitexpressie in de neus, vrij lichte textuur.
3) Marsden Chardonnay 2007 (12 maanden op
hout). In de neus duidelijk sterke houtaroma’s.
In de smaak ook een krachtige houttoets. Het hout
domineert teveel. De wijn heeft te weinig body om
een dergelijke houtlagering te doorstaan.
4) Marsden Rosé 2008. Gemaakt van
Merlot. Licht rode kleur. Goede fruitexpressie. Prettige,
zachte smaak. Ondanks 8 gram restsuiker per liter
toch fris.
5) Marsden Cavalli 2004. Een blend gemaakt
van Chamboursin, Cabernet Sauvignon, Merlot en Cabernet
Franc. Niet een erg diepe kleur. Mooie neus, complexiteit.
Zachte aanzet, lichte textuur. Nog tannineus.
6) Marsden 2004 Pinotage. Vrij diepe kleur.
Kenmerkende Pinotage-neus. Zachte aanzet, geode, evenwichtige
smaak.
7) Marsden Syrah 2005. Vrij lichte neus.
Tertiare aroma’s. Lichte structuur.
De geboorteplaats van de Nieuw-Zeelandse wijn in
Bay of Islands is een bepaald lastig wijngebied. Het
subtropische klimaat en de regenbuien in de nazomer
zorgen dat botrytis voordurend op de loer ligt. De
canopy moet de lucht goed doorlaten, terwijl het ‘dak’
de druiven tegen felle zon moet beschermen. Nieuwe,
kleine wijnbedrijven mikken op de toeristen die in
grote getale op de indrukwekkende natuur afkomen.
De beste winery is Marsden Estate, dat het wijnbedrijf
met een goed restaurant combineert. Vanaf het terras
heb je een mooi uitzicht op de prachtige tuin en de
wijngaarden die nu met de netten erover i.v.m de vogels,
er vreemd uitzien. De geboorteplaats van de Nieuw-Zeelandse
wijnbouw is een bezoek waard.