Krohn

Wiese & Krohn is een van de weinige nog onafhankelijke portproducenten. Theodor Wiese en Dankert Krohn verkochten vis aan Portugal en verscheepten port op de terugweg naar Noorwegen. In 1865 richtten ze hun eigen bedrijf op. Wiese & Krohn wordt tegenwoordig geleid door de derde generatie van de Portugese familie Carneiro.

José Falcão Carneiro: “Vandaag is het Leitmotiv: Colheita port. Dat is de specialiteit van Krohn. Wij maken ook wel Vintage en Late Bottled Vintage, maar die categorieën worden toch wel gedomineerd door de Engelse bedrijven. Bij ons staat trouwens, zoals u nog zult zien, in een bepaald jaar dezelfde wijn aan de basis van Colheita en Vintage port. Colheita heeft voor de klant duidelijke voordelen boven Vintage. Door de geringere bekendheid is de prijs van Colheita voordeliger, ondanks het feit dat het verlies tijdens de rijping op vat 1% per jaar is. Wij bottelen de Colheita, vlak voor verkoop. Verder heeft de fles (in tegenstelling tot Vintage port) geen depot en kun je hem tot enkele weken of maanden na opening drinken. Hoewel de categorie Colheita minder dan 1% van de totale portmarkt uitmaakt, realiseren wij mooie resultaten in Portugal, Nederland, Denemarken en Canada.”

In een eerder gesprek (Krohn, positionering in port: klik hier) hebben wij José Falcão Carneiro al leren kennen als een man met een duidelijke visie op de toekomst van zijn bedrijf.

Nu presenteert hij ook een nieuw verpakkingsontwerp dat in de toekomst geleidelijk aan geïntroduceerd zal worden.

De positionering van Krohn is duidelijk bij portwijnschrijvers terug te vinden. João Paulo Martins schrijft in Vinhos Generosos (vertaald uit het Portugees): ‘Enkele Colheitas van dit huis zijn een verplichte referentie binnen dit type.’

Guénaël Revel in La bible du Porto: ‘Un style? Tendre et élegant pour les types Rubies (Vintage) / À la fois cireux et souple, typé et long pour les Tawnies.’

Richard Mayson is vandaag zelf aanwezig. In zijn bijbel Port and the Douro schrijft hij: ‘Krohn’s twenty-year-old tawnies and colheitas from the 1950s and 1960s generally combine a high-toned, vinagrinho (“little vinegar”) character with the sweetness and concentration that comes from ageing in wood.

Krohn’s frequent vintage declarations are often overlooked. Although lighter than the mainstream, in many years the wines are soft and elegant for drinking in the mid-term.’

De tijd

Bij de rijping van goede portwijn werkt de tijd in ons voordeel. Concentratie en complexiteit van smaak zijn de grote winnaars. De proeverij van Krohn ports, in samenwerking met importeur Boomsma, heeft een indrukwekkende opbouw in de tijd met 4 series van 3: ‘jong’ (minder dan 20 jaar oud); ‘middelbare leeftijd’ ( tussen 20 en 40 jaar oud); ‘oud’ (meer dan 40 jaar oud) en ‘uit de 19e eeuw’. Vanzelfsprekend ligt de nadruk op Krohn’s specialiteit Colheita, maar ter vergelijking is er ook 10 en 20 jaar oude Tawny en Vintage.

Het Reglement van het Instituto dos Vinhos do Douro e Porto geeft de volgende omschrijvingen:

Vintage
Een wijn van uitzonderlijke kwaliteit, afkomstig van één oogstjaar. Hij moet tussen het tweede en derde jaar na de oogst gebotteld worden…

Tawny met leeftijdsaanduiding: 10 jaar; 20 jaar; 30 jaar; 40 jaar oud
Een wijn van hoge kwaliteit, samengesteld uit wijnen van verschillende oogstjaren, waarvan de organoleptische karakteristieken elkaar aanvullen. Rijpt op hout, maar de leeftijd op het etiket moet corresponderen met de gemiddelde leeftijd bij benadering van de wijnen waaruit hij is samengesteld…

Colheita
Een wijn van hoge kwaliteit, afkomstig van één oogstjaar. Rijpt op hout, gedurende variabele tijdsperioden, maar nooit korter dan 7 jaar, en kan vervolgens gebotteld worden…

De eerste serie van drie ‘jonge’ ports bestaat uit 10 jaar oude Tawny en Colheita van 2000 en 1995. De Tawny is ‘streng’ van karakter, de Colheitas zijn achtereenvolgens fruitig en sappig. José Falcão Carneiro vertelt dat zijn Tawny met 11,5 jaar wat ouder dan 10 is. Richard Mayson constateert dat de meeste aanwezigen de Colheitas boven de 10 jaar oude Tawny prefereren en vermoedt dat de huisstijl van Krohn wat zoeter dan van andere producenten is.

De ports op ‘middelbare leeftijd’ zijn achtereenvolgens: 20 jaar oude Tawny, Colheita 1990 en Colheita 1978. Bij veel huizen heeft 20 jaar oude Tawny meer te bieden dan 10 jaar oude. Dat is ook bij Krohn het geval. De alcohol is goed geïntegreerd en er is sprake van aangename kruidigheid. Richard Mayson: “Lifted character on the nose. Michael Broadbent would say ‘high-toned’”. Colheita 1990 heeft net zo’n briljante kleur, maar met nog wat meer rood erin. De intense kruidigheid in de neus wordt door fruitigheid gecompleteerd. Volle, ronde en krachtige smaak die lang nablijft. Richard Mayson: “Colheita 1990 is also 20 years of age, but quite different from 20 years Tawny. Elegant, balanced.” In Colheita 1978 kom je naast kruidigheid, rijpe meloenen tegen. Weelderige smaak, echte charmeur. Richard Mayson: “Lovely richness and intensity of age. Although 20 years Tawny has the advantage of blending, I prefer the Colheitas of this series.”

José Falcão Carneiro: “We age all these wines in pipes (wooden barrels of 550 liter). If we have to take them out for racking to a big vat in the beginning of their lifecycle, they are immediately afterwards put back in the same pipe. During the whole process of ageing they gain in concentration.”

Van één twee

Andere bedrijven kiezen in een bepaald jaar een andere wijn als basis voor hun Colheita als voor hun Vintage, hetgeen volgens het Reglement van het Instituto dos Vinhos do Douro e Porto is toegestaan. Krohn gaat uit van dezelfde basiswijn van uitzonderlijke kwaliteit. Alleen al om die reden is de volgende serie van ‘oude’ ports (meer dan 40 jaar oud) interessant. Naast elkaar Colheita 1967 en Vintage 1967, gevolgd door Colheita 1961.

Colheita 1967 heeft niet zo veel kleur meer. In de neus intens ‘vinagrinho’ en boter. Elegante lichte smaak, daardoor geschikt als aperitief. Iets van peer op de afdronk. Richard Mayson: “Nothing wrong. Candied citrus peel in the palate.” Residual sugar: 142,2 g/l, volatile acidity: 0,85 g/l.

Vintage 1967 heeft nog wat lichtrood in zijn kleur. Kruidigheid en wat bessenfruit in de neus. Licht, met het zoet wat minder geïntegreerd dan in Colheita. Minder intens, maar misschien meer dimensies. Richard Mayson: “Fresh, not the most powerful, fruit character.” Residual sugar: 115,7 g/l, volatile acidity: 0,3 g/l.
Na een meer dan 40 jaar durende, maar verschillend soort, rijping, op hout en op fles, zijn uit één basiswijn twee totaal verschillende wijnen ontstaan.

Colheita 1961 is intenser mahoniekleurig dan 1967. Opvallend dropachtig in de neus. Madeira-achtig van smaak, met een mooie balans van zuren en zoet. Doorhappen op lange nasmaak. Richard Mayson: “My birth year 1961 is caramelized, concentrated and has great texture.” Residual sugar: 173 g/l, volatile acidity: 1,2 g/l. José Falcão Carneiro: “1961 is one of my favorite Colheitas.”

Van twee één

Het eerste grote portjaar in de 19e eeuw na de phylloxera was 1896. In de kelders van Krohn in Vila Nova de Gaia liggen nog witte en rode port uit dit jaar op vat.

Geen verschil in kleur tussen wat eens witte en wat eens rode port was: redelijk intens bruin met ondanks leeftijd toch nog brille.

Colheita wit 1896 heeft een intens zwoel bouquet van perziken en bruin brood. Zeer geconcentreerde smaak, veel kracht, ook nog zuren. Stroopachtig op zeer lange afdronk. Richard Mayson: “Almost undrinkable concentrated, wonderful curiosity, still acidity.”

Colheita 1896 heeft een even intens bouquet, maar meer kruiden en ‘vinagrinho’. In smaak t.o.v. wit meer kruidigheid, minder dikte en meer dimensies. Zelfs enige frisheid op de eveneens zeer lange afdronk. Richard Mayson: “Red is dryer, butterscotch on the finish.”

1863 was het laatste jaar vóór de uitbraak van phylloxera in het portgebied. Men sprak vroeger van Reserva Particular in plaats van Colheita.

Colheita 1863 heeft wat meer kleur dan 1896 en een intens bouquet van geconcentreerde siroop en ook ‘vinagrinho’. De smaak is zeer intens, verrassend fris, gesmeerd en krachtig, met een mooi evenwicht van zoet en zuur. Langste afdronk van de 3 negentiende-eeuwers. Richard Mayson: “Intensity and power, incredibly rich, complex, bitter sweetness and freshness.”

Ten slotte

De indrukwekkende proeverij van Krohn ports heeft ons laten zien hoe de tijd van één twee en van twee één maakt. Volgens de wereldvermaarde Nederlandse wiskundige L.E.J. Brouwer (1881-1966) is dat de essentie van de menselijke ervaring, getuige het In Memoriam van zijn leerling en opvolger

A.Heyting: ‘De mens begint er mee, een voorbijgaande sensatie vast te houden en van de volgende te onderscheiden; zo ontstaat de tweeheid, het begin van alle denken en in het bijzonder van de wiskunde…Het begrip van de tijd is een noodzakelijke voorwaarde voor alle ervaring. Onder tijd moet men hier natuurlijk de door de ontvouwing van de twee-eenheidintuïtie gegeven tijd verstaan.’

Aad van der Werf

www.draagvlakbv.nl
www.krohn.pt
www.boomsma.eu