Hoewel van Franse origine, heeft malbec de Argentijnse
wijnbouw een nieuw gezicht gegeven. Een overzicht
van de geschiedenis en de langzame ontwikkeling
van de populairste druif van Argentinië.
Het is lastig om precies aan te geven wanneer de
malbec-druif uit Frankrijk naar Argentinië is
getransporteerd.
De meest aannemelijke optie is echter de tijd rondom
1850, toen Miguel Aimé Pouget van de Argentijnse
regering de opdracht kreeg om de wijnbouw in Mendoza
op te zetten.
Naast andere Franse variëteiten, importeerde
Pouget de malbec.
Al snel kreeg dit druivenras de naam ‘úva
francesa’.
Anderhalve eeuw later is deze druif de belangrijkste
van Argentinië met een wijngaardoppervlakte
van 20.251ha van de totale Argentijnse wingerd van
200.000 ha.
Op dit moment is de ‘uva francesa’ dé Argentijnse
druif ‘par exellence’.
Malbec is in alle Argentijnse wijngebieden aangeplant,
van Salta in het noorden tot in Rio Negro in het
zuiden. Het hart van de Malbec-productie ligt echter
in Mendoza en dan met name in Luján de Cuyo.
Hier bevinden zich de oudste malbec-wijnstokken.
Diversiteit
Malbec wordt gecultiveerd in een brede range van
bodemsoorten en klimaten.
De verschillen in terroir zijn terug te vinden in
de stijl van de wijnen. Die varieert van fruitig
en licht gestructureerd tot krachtig, diep gekleurd,
met houtlagering en groot bewaarpotentieel.
Volgens wijnproducenten vormt die diversiteit van
wijnstijlen van Malbec op de exportmarkten een beletsel.
De consumenten hebben daardoor niet een goed referentiepunt
van Malbec. Malbec geniet in het buitenland nog geen
grote naamsbekendheid. In Argentinië is dit
anders.
Malbec is populair mede omdat de Argentijnen veel
vlees eten en de vrij tannineuze stijl goed combineert
met vleesgerechten. De geëxporteerde Malbec
is doorgaans zachter en minder tannineus.
Pre-phylloxera
De Argentijnse Malbec heeft weinig van doen met
de wijnen die van malbec in het zuidwesten van Frankrijk
worden gemaakt. De Argentijnse Malbecs zijn rijker,
bezitten meer alcohol en zijn vooral zachter en rijper
dan hun Franse tegenhangers.
Volgens Hervé Joyaux van Vistalba in Luján
de Cuyo verschilt de Argentijnse malbec genetisch
gesproken van de malbec die in Cahors of Bordeaux
is aangeplant, omdat de malbec voor de uitbraak van
phylloxera naar Argentinië is gebracht.
Alberto Antonini van Altos Las Hormigas in Mendoza: “Zelfs
als je de Franse malbec naast de Argentijnse malbec
plant, zul je zien dat de resultaten verschillend
zijn. Door de jaren heen – het gaat hier om
een periode van meer dan 100 jaar – heeft het
klimaat een sterke invloed op de druivenvariëteit
uitgeoefend.
USP
Malbec neemt in toenemende mate de positie in van
dé USP (Unique Selling Point) van de Argentijnse
wijnsector in. Samen met Cabernet Sauvignon staan
ze aan de basis van de beste rode wijnen van Argentinië die
zich kunnen met andere topwijnen in de wereld kunnen
meten.
.Laureano Gómez, wijnmaker van Salentein in
Mendoza: “Malbec is dé kans van Argentinië,
omdat het niet Cabernet Sauvignon of Shiraz is en
omdat de druif het hier zo goed doet.”
Er zijn mensen die menen dat de torrontés
ook die bijzondere positie kan bekleden, maar de
potentie van torrontés is duidelijk minder.“
Guillermo Barzi van Humberto Canale in Rio Negro
voegt hier nog aan toe: Torrontés zal nooit
in Argentinië tot een grote wijn kunnen uitgroeien.
Malbec daarentegen wel.”
Slow starter
Pas in de laatste jaren is de malbec met zorg en
aandacht in de wijngaard behandeld.
Begin jaren negentig beschouwde men Malbec meer als
een blendwijn dan als een ‘stand alone’.
Wie toen interesse toonde voor oude malbec-stokken
werd voor gek verklaard.
Domaine Vistalba was een van de eerste wijnbedrijven
die meer aandacht aan malbec in de wijngaarden besteedde.
De meeste wijnbedrijven zagen de cabernet suavignon
als dé kwaliteitsdruif en lieten de malbec
links liggen.
Tussen 1960 en 1970 zijn oude malbec-stokken in grote
oppervlakten ( 30.000 ha) gerooid om plaats te maken
voor o.a. de criolla, die bekend staat vanwege de
hoge rendementen.
Tegenwoordig is de situatie sterk veranderd. De prijzen
van de malbec-druiven liggen nu zelfs hoger dan die
van de cabernet sauvignon.
Catena
Nicolás Catena ging na een tijd in Californië te
hebben gewerkt eind jaren tachtig terug naar Argentinië.
Hij ging op de Amerikaanse toer. Zijn Argentijnse
Cabernet Sauvignon en Chardonnay moesten het gaan
maken op de Amerikaanse markt. Zijn vader drukte
hem al op het hart om de malbec niet links te laten
liggen. Pas begin jaren negentig besteedde hij meer
aandacht aan de malbec. Hij leidde een onderzoek
naar de beste klonen van malbec, de selectie van
de juiste percelen en de gewenste minimale hoogte
voor de cultivatie van de druif.
Minimale hoogte
Zijn onderzoek wees uit dat de meest geschikte locatie
van malbec begint in percelen met een minimale hoogte
van 1200 meter boven zeeniveau. Catena: “Al
onze aanplant van malbec vond plaats op 1100 meter
of lager. De wijngaardenier (viticulturist) van Catena,
Pedro Marchersky: “Malbec houdt net zoals mensen
van warme dagen en koele nachten.”
Catena onderzocht ook de invloed van houtlagering
op de kwaliteit van Malbec en de mogelijkheden om
Malbec met Cabernet Sauvignon te blenden. Catena
voegt graag 10-15% Cabernet Sauvignon aan zijn Malbec
toe.
De beste Malbec
In de race om de beste Malbec van Argentinië heeft
Catena concurrenten zoals ‘Yacochuya’ van
Michel Rolland en ‘Noemía’ van
Hans Vinding-Diers die beide uit ‘cool climate’ wijngebieden
afkomstig zijn.
Andere uitstekende Malbec’s zijn: ‘Altímus’ (Michel
Torino), ‘Finca Los Nobiles’ (Luigi Bosca), ‘Las
Hormigas’ ( Altos), ‘Cadus’ (Nieto
Senetiner), ‘Infinitus’ (Domaine Vistalba), ‘Cuvée
Diane’ (Septima), ‘Altus’ (Grupo
Vitivinicola Tupungato), ‘Correas Reserve’ (Navarro), ‘Norton
Reserva’ en ‘Privada’ (Norton),’Gran
Malbec’ (Terrazas),’Piedra Negra’ (Lurton), ‘Finca
La Celia Reserva’ (Finca La Celia), ‘Black
River Malbec’(H.Canale) en ‘Famiglia
Bianchi Reserva’ (Valentin Bianchi).
Merkwijn Malbec
Niet alle Malbecs zijn echter bedoeld voor de top
van de markt. Een populaire merkwijn Malbec in de
Britse supermarkt met een prijskaartje van rond de
5-6 euro is bijvoorbeeld ‘Argento’. Het
succes van deze merkwijn heeft andere Argentijnse
wijnproducenten geïnspireerd om ook met een
eigen merkwijnen Malbec op de markt te komen. Voorbeelden
zijn Finca la Moras, Finca La Celia Trivento (eigendom
van Concha y Toro) en La Boca.
Optimisme
De producenten van Malbec zijn optimistisch over
de exportkansen.
Het heeft 150 jaar geduurd, maar inmiddels heeft
de ‘uva francesa’ de erkenning gekregen
die het verdient.