Door Jan Rook in Wellington

Op de tweede dag van de Pinot Noir Conference in Wellington lieten enkele prominente sprekers hun licht schijnen over ‘Soil Biology and Dynamics in the Vineyard’. Op de tweede ‘Grand Tasting’ een proeverij met wijnen van vier Nieuw-Zeelandse wijnproducenten van drie verschillende jaren.

Steve Smith MW, de energieke manager van Craggy Range en afgestudeerd wijnbouwkundige, kondigde trots vijf prominente sprekers aan: Beverley Blanning, een Britse Master of Wine, Claude Bourguignon beroemd consultant in o.a. de Bourgogne, Dr. Peter Dry, professor aan de Universiteit van Adelaide, Jacques Lardière, technisch directeur van het bourgognehuis Louis Jadot en Nick Mills, wijnbouwkundige en wijnmaker van Rippon met een grote ervaring opgedaan in de Bourgogne.

Jacques Lardière beschreef de renaissance van de wijnbouw in de Bourgogne na de oorlog en de lastige jaren zeventig. In de jaren zestig zijn veel wijngaarden herplant. De introductie van de klonale selectie heeft een ware revolutie teweeggebracht. De Bourguignons herontdekten hun terroir. De wijnboeren beseften dat de wijnstok een levend organisme is en begrepen dat het wijnstok met zijn wortelstelsel de hoeksteen van een ‘grote’wijn is. Het leven in die bodem moet worden gestimuleerd en beschermd. Chemische middelen moeten zomin mogelijk gebruikt worden en het sproeien moet worden beperkt. De opkomst van de organische – en biodynamische wijnbouw in de Bourgogne onderstreept de hernieuwde aandacht voor de natuur. Het motto van verantwoorde wijnbouw moet volgens Lardière, het ‘leveren van leven’. Lardière, breed gebarend en gepassioneerd wist zijn publiek te boeien. Ik kon een zekere overeenkomst met Louis de Funes niet onderdrukken, hoewel Lardière een enorme bos haar heeft.

Beverley Blanning MW

Dat de titel van Master of Wine geen garantie voor een goede presentatie is, werd pijnlijk duidelijk tijdens het optreden van deze Britse wijnschrijver.
Het thema van haar optreden was ‘Bio Dynamics Truth and Lies’. Aan de hand van teveel staatjes, probeerde ze haar gehoor voor te houden dat ‘organic food’ , aan een ware opmars in Europa bezig is. In vijf jaar zou de consumptie daarvan met 100% zijn gestegen. Nederland zou volgens haar in de top vijf van consumptie van ‘organic food’na Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Italië, op een verdienstelijke vijfde plaats staan. De consument verandert van een individuele koper in een meer milieuvriendelijker afnemer. Ethisch verantwoord (fair trade) wordt steeds belangrijker. “Every place has it’s face and the wine shoud reflect that”. Deze vrouwelijke MW heeft kennelijk niet ‘The Economist’ van december vorig jaar gelezen. Daarin wordt de vloer aangeveegd met de trend naar kleinschalige en regionale vormen van productie. Het blijkt dat deze vorm van economie juist het milieu meer belast...

Claude Bourguignon

Deze Franse beroemdheid maakte het ook bont. Kennelijk heeft hij niet eerder een conferentie met een zaal van 500 mensen toegesproken. Zijn zeer technische verhandeling met allerlei staatjes, scheikundige formules en foto’s strandde volledig, omdat hij in toegewezen tijd zijn ei niet kwijt kon. Bourguignon maakte er een lezing voor studenten van de landbouwfaculteit van. Enkele belangrijke ‘statements’: we zijn tegenwoordig zo ver in de evolutie, dat we nu in staat zijn om wijnen te maken zonder terroir (…). Het gaat juist om wijnen met terroir, waarbij de drie sleutelwoorden geologie, topografie en klimaat essentieel zijn. Alles draait om de kwaliteit en het leven in die bodem. De fysiologie van de bovenlaag moet luchtig zijn. De toplaag moet veel lucht bevatten en goed gedraineerd zijn. De chemische samenstelling van die bodem (kalksteen, vulkanisch) is belangrijk. De biologie van de bodem is een belangrijke factor. De fauna in die bodem met het dierlijke leven speelt een rol in het voedingssysteem van de wijnstok. Tot slot - nadat hij allerlei sheets moet wegzappen – (anders hadden we er waarschijnlijk een uur langer gezeten) een belangrijke waarschuwing: STOP IRRIGATIE.
Hierbij komt het bekende stokpaardje van Bourguignon weer ter sprake. De argumentatie is, dat door de oppervlakte te irrigeren, de wijnstok niet diep genoeg zal afdalen, omdat het voeding aan de oppervlakte heeft. De volgende spreker professor Peter Dry (what’s in a name) maakt als wetenschapper gehakt van die waarschuwing.

Professor Peter Dry

Professor Dry, hoogleraar aan de Universiteit van Adelaide bekende dat hij Shiraz-liefhebber is. De wetenschappelijke benadering van de wijnproductie is met Louis Pasteur begonnen. De wetenschappelijke benadering betreft het experimenteren, observeren en de resultaten reproduceren. Hoewel de hele wijnwereld roept dat de grootte van de oogst in direct verband staat met de kwaliteit is dat met Pinot Noir nooit wetenschappelijk aangetoond. Wel is wetenschappelijk aangetoond , dat pinot noir een goede ‘canopy’ nodig heeft en dat het van belang is om voldoende licht tot de trossen toe te laten. Er is nog weinig wetenschappelijk onderzoek verricht naar de biodynamische wijnbouw. In noord-Californië was er een wetenschappelijk project en het blijkt dat de resultaten niet verschillen van klassieke wijnbouw.
Wel staat wetenschappelijk vast, dat het werken met compost in de wijnbouw tot significant betere resultaten leidt.

Nick Mills

Deze ‘Kiwi’ heeft zowel een wijnbouwkundige- als een oenologische opleiding gevolgd. Hij deed ervaring als wijnmaker op in prestigieuze bourgognebedrijven. Hij toonde zich kritisch over de trend om naar een hogere plantdichtheid van pinot noir te gaan. “Als ik de wijngaard was, zou ik niet 5000 wijnstokken op mijn rug willen hebben”. (…)
Toen hij uit Frankrijk op het familiebedrijf Rippon (Central Otago) terugkeerde introduceerde hij direct de productie van compost. Hij probeert zoveel mogelijk organisch te werken. “Ik zie mijn wijngaard als een levend organisme en ik zie graag wilde bloemen tussen de rijen”. Ook als is niet alles wetenschappelijk bewezen; als ik er een goed gevoel bij krijg, is me dat ook veel waard”.

Grand Tasting II

Vier wijnmakers lieten elk drie wijnen van verschillende jaren proeven. Ze mochten hun keuze voor de jaartallen eerst toelichten. Het blijkt dan al snel dat de drie verschillende gebieden: Central Otago, Martinborough en Nelson elk een geheel eigen klimaat bezitten. Voor Martinborough was 2000 een middelmatig jaar. 2001 was een warmer seizoen en droogte aan het einde van de cyclus. 2003 was een kleine oogst , maar goede resultaten met pinot noir.
Central Otago was in 2001 warm, met een grote oogst. 2002 had een koele zomer , kleine druiven, mooie oogst. Net zoals 2001, maar grote oogst en grote druiven.

Nelson had in 2000 veel regen, een kleine oogst maar wel goed. 2002 was koud, maar gebalanceerde wijnen. 2003 was warmer met een gemiddelde opbrengst en rijke wijnen.

Het panel werd geleid door Neil Hadley MW en bestond uit Anthony Dias Blue, James Halliday, Mathew Jukes, Allen Meadows en Jerry Shriver.

Proeverij

Vier series van drie wijnen van een verschillend jaar van vier producenten uit drie verschillende wijngebieden van Nieuw-Zeeland.

Ata Rangi Pinot Noit 2000-2001 en 2003 Martinborough

1) Ata Rangi 2000 : niet een erg diepe kleur, weinig ontwikkeling in de kleur. Mooie neus, tertiaire aroma’s. Vrij lichte structuur. Mis het concentraat.
2) Ata Rangi Pinot Noir 2001: wat diepere kleur. Lichte neus. Stevige structuur. Niet overtuigend. Mist structuur.3) Ata Rangi 2003; neus lijkt nog wat gesloten.Jeugdig in de smaak. Geen veroveraar.

Felton Road Pinot Noir Block 5, 2001 – 2002 en 2003.

1) Felton Road 2001; kleurdiepte valt direct op. Nog weinig ontwikkeling in de kleur.Mooie, expressieve neus. Nog duidelijk fruit. Dikke aanzet, volle smaak.Nog tannineus, lengte en balans. Kan nog jaren mee.
2) Felton Road 2002. behoorlijke kleurdiepte. Forse expressie, maar anders dan 2001. Vind deze wat zwaarder en logger.
3) Felton Road 2003. Ingetogen. Nog gesloten. Geeft zich niet gemakkelijk. Strakke smaak en geen verfijning.

Martinborough Vineyard Pinot Noir 2000 – 2001 en 2003.

1) Martinborough Vineyard 2000: lichte kleur. Kenmerkende expressie van Martinborough. Lichte, speelse neus met wat associaties van thee. Prettige smaak , toegankelijke wijn. Mis wat vulling.
2) Martinborough Vineyard 2001. leek me verdacht in de neus. Smaak is ook afwijkend.
3) Martinborough Vineyard 2003: lichte neus, zachte smaak, vrij lichte structuur.

Neudorf Home Vineyard Pinot Noir 2000 – 2002 en 2003.

1) Neudorf Pinot Noir 2000. Hele groene, onrijpe expressie in de neus. Komt als een foute wijn over. Smaak lijkt ook nergens op. Hier is wat fout gegaan!
2) Neudorf Pinot Noir 2002. Neus niet sterk. Lichte smaak. Nietszeggend. Valt tegen.
3) Neudorf 2003. Duidelijk diepe kleur. Aardse tonen in de neus. Paddestoelen. Goede, stevige smaak en textuur. Prima!

Conclusie

Deze tweede ‘Grand Tasting’ was niet erg boeiend. Ik bezocht eerder drie van de vier bedrijven. Ata Rangi maakt een heel consistente range wijnen. Felton Road is een echte producent in het moeilijkste deel van Nieuw-Zeeland; Central Otago. Martinborough Vineyards probeert de typiciteit van dit deel van Nieuw-Zeeland uit te drukken.
Neudorf is mijn favoriet als het gaat om Chardonnay, maar moet nog veel leren als het om Pinot Noir gaat. Desalniettemin een boeiende proeverij met een panel waarin zes heren het ‘Old Boys Network’ vertegenwoordigen. Waarom niet een vrouwelijke wijnjournalist in het panel?