Intro Levante in de deelstaat
Comunidad Valenciana
De naam ‘Levante’ is
afkomstig van het Spaanse ‘levantarse’,
hetgeen ‘plaats
waar de zon opkomt’ betekent. Het gebied Levante
bestaat uit twee autonome Spaanse gebieden: Valencia
en Murcia. Valencia staat op haar beurt uit drie
provincies: Alicante, Castellón de la Plana
en Valencia zelf. De DO-zones hier zijn: Alicante,
Utiel-Requena en Valencia.
Murcia in het zuidelijk deel van Levante bestaat
uit één provincie met drie wijnzones:
Bullas, Jumilla en Yecla. Het gebied staat ook wel
bekend als de fruitmarkt van Spanje. In de komende
week bezoeken Emilio Saez van Eerd en Jan Rook het
noordelijk deel van de Levante. De ontdekking van
Levante deel I. Grote
kaart klik
hier.
Valencia als wijnproducerende provincie
De haven van Valencia is de bekendste wijnhaven
van Spanje. Al sinds eeuwen worden van hier uit de
wijnen verscheept. Een belangrijke factor voor de
stijl van de wijnen is dat een deel van wijnen uit
Utiel-Requena D.O. in Valencia gebotteld mogen worden
en verkocht worden met de DO Valencia op het etiket.
Alicante als wijnproducerende provincie
De Alicante DO is in twee subzones verdeeld. De
eerste is La Marina en omvat de oostkust van Miraflor
in het noorden tot Calpe in het zuiden en landinwaarts
tot aan Castell de Castells. In het oorspronkelijke
DO-gebied, dat nu de subzone Alicante of Subzona
Clásico heet, liggen de stad en het achterland
in het noordwesten in het dal van Vinalopó.
Hier produceert men Fondillón en rancios,
maar ook de jovenes (jonge wijnen) in alle kleuren.
De subzone Alicante grenst in het noorden aan de
Valencia DO (m.n. Clariano), in het noordwesten aan
de Almansa DO (Castilla La Mancha) en in het westen
aan Yecla en Jumilla (Murcia).
De hoogste wijngaarden van Alicante liggen op 400
meter boven de zeespiegel.
In de bodem zit veel kalksteen. Het gehele gebied
Levante - waarvan Alicante een onderdeel uitmaakt
- heeft een bovenlaag die gevormd wordt door kalksteen,
zand en klei.
Het klimaat in dit deel van Spanje is warm, maar
ook vaak vochtig en mediterraan langs de kust.
Naarmate je meer landinwaarts gaat, is het droger.
De droogte die momenteel een groot probleem vormt,
dwingt de wijnstok om diep af te dalen in de
ondergrond om water op te kunnen nemen.
Monastrell
De belangrijkste druivenvariëteit in Alicante
is de monastrell. In Frankrijk beter bekend als mourvèdre.
Deze druif is de laatste jaren aan een duidelijke
comeback bezig. Vroeger stond dit ras aan de basis
van eenvoudige tafelwijnen. Maar tegenwoordig met
zorg gecultiveerd in handen van wijnboeren- die weten
waar ze mee bezig zijn - bewijst men dat monastrell
tot een bijzondere kan wijn.
Andere blauwe druivenrassen zijn: garnacha, tempranillo
en bobal.
De belangrijkste witte druivenvariëteit is de
merseguera en moscatel de romano. Andere druivenrassen
zijn macabeo/viura, planta fina, airén en
zelfs treft men er riesling en chardonnay aan.
Wijnstijlen Alicante
De traditionele wijnen van Alicante zijn in twee
groepen te verdelen: de witte wijnen op basis van
merseguera, de garnacha en een deel bobal voor de
rosados en de monastrell voor de rode wijnen. De
moscaatwijnen worden van moscatel romano gemaakt.
Het zijn wijnen die men tot de ‘vinos de licor’ rekent.
Tijdens de gisting worden ze namelijk tot 15 vol.
% alcohol aangesterkt.
De DO Alicante kent een bijzondere dessertwijn. Hij
wordt in een zoete en in een ‘ranciostijl’ gemaakt.
De naam van de wijn is ‘Fondillón’.
Aan de basis van deze wijn staat de monastrell. De
wijn wordt aangesterkt tot 16 vol. % alcohol en verblijft
acht jaar op eiken vaten. Soms past men bij de opvoeding
het solerasysteem toe.
Het aantal bodegas bedraagt circa 40. Wijngaardoppervlakte:
13.016 ha.
De DO Utiel-Requena heeft een bijzondere positie
tussen de DO’s van Valencia omdat de wijn binnen
Valencia mag worden vervoerd en gebotteld zonder
de DO kwijt te raken.Utiel en Rquena zijn twee steden
in de provincie Valencia. De DO-zone is het meest
landinwaarts gelegen van de drie zones die Valencia
telt.
Utiel-Requena staat voor rode wijn gemaakt van de
autochtone variëteit bobal. De wijn kan in een
blend met de lichtere wijn van Valencia voor een
goede structuur en balans zorgen. De bekendste blend
van deze streek heet ‘Doble Pasta’. Het
is een wijn die gemaakt is volgens een bijzondere
vinificatietechniek. De most wordt op de schillen
vergist, maar na het aflopen van de wijn perst men
niet de schillenmassa, maar stort opnieuw een laag
druiven waardoor het hele proces opnieuw begint .
De wijn die volgens deze methode ontstaat is zeer
extractrijk en diep van kleur. Het behoeft geen betoog
dat deze wijn voor blenden uitermate geschikt is.
Geografie
De wijngaarden van Utiel-Requena liggen op een hoogte
tussen 600 en 900 meter.
Het klimaat is - op dat van La Mancha na - het meest
extreme van Spanje. De temperatuur kan in de zomer
oplopen naar veertig graden Celsius en in de winter
kan het vriezen.
De rivier de Magro stroomt het wijngebied vanuit
het noorden binnen en voert alluviale grond met zich
mee. In de hoger gelegen wijngaarden treft men kalksteen
aan, lager gelegen meer zandsteen met leem en klei.
Hoewel in Utiel-Requena de bobal domineert treft
men in de wijngaarden ook tempranillo en garnacha
aan. Witte druivenrassen zijn hier: macabeo, merseguera
en planta nova. In experimentele wijngaarden cultiveert
men hier cabernet sauvignon en chardonnay.
De categorie ‘Utiel-Requena Superior’ is
bedoeld voor witte wijnen gemaakt van macabeo, de
rosados van bobal en rode wijnen van tempranillo
en garnacha met een alcoholgehalte tussen 11,5 en
13,5 vol%. Aantal bodegas circa 74. Wijngaardoppervlakte
39.800 ha. Belangrijkste druiven bobal, tempranillo,
garnacha
tinta, macabeo, merseguera, planta nova. De wijnstijlen:
wit, rood , en rosados.
De stad Valencia met de belangrijke haven neemt
de belangrijkste positie in de Levante in.
De wijnen met de DO Valencia mogen voor 30% geblend
zijn met wijnen uit Utiel-Requena die van de bobal
wordt gemaakt. Het belang van de export via de haven
is groot. Moderne wijnbedrijven hebben zich in een
nieuw industrieterrein bij de haven gevestigd.
Subzones
De wijngaarden van Valencia zijn geografisch in
drie zones verdeeld: Valentino, Alto Turia in respectievelijk
het oosten en noordoosten van de stad Valencia en
Clariano in het zuiden.
Valentino heeft een zeer gevarieerde bodemsamenstelling
omdat de wijngaarden niet ver van de kust, maar ook
op een hoogte van 550 meter boven de zeespiegel liggen.
De beste wijngaarden liggen op een hoogte tussen
180 en 260 meter.
Alto Turia ligt hoger. De gemiddelde hoogte is hier
circa 600 meter boven zeeniveau. Het kan er dus even
warm worden als in Utiel-Requena. De ligging niet
zo ver van de kust heeft echter een matigende invloed
op het microklimaat.
Clariano ligt lager (350 meter) en heeft een ondergrond
met meer klei.
Druivenrassen
De belangrijkste druif van Valencia is de merseguera
(25% van het wijngaardoppervlak).
De druif geeft net zoals elders in de Levante, frisse,
lichte wijnen met een prettige kruidigheid. Verder
treft je hier de malvasia riojana aan (in de subzone
Clariano en Valentino).
Andere witte variëteiten zijn planta fina en
pedro ximénez en mosatel romano voor de ‘vinos
de licor’.
Een ander autochtoon ras is de verdil (tortosi) en
verder cultiveert men o.a. de chardonnay.
De belangrijkste blauwe druif is de monastrell (vooral
in opkomst in de subzone Clariano). Andere blauwe
variëteiten zijn: garnacha, tintorera (een tinturier)
en verder natuurlijk de tempranillo. De inheemse
variëteit in Clarino heet ‘forcayat’.
Verder experimenteert men hier ook met cabernet sauvignon.
Wijnstijlen
In Valencia is men trots op de moderne bodegas aan
de rand van de stad die naar de wens van de internationale
handel de stijl van de wijn maken.
Die stijl varieert van ‘joven’, tot een
internationale, moderne wijn met een gunstige prijs/kwaliteitsverhouding.
Aan de basis van de witte wijnen staat de merseguera
met wat macabeo, voor de rosados de garnacha en soms
de bobal en voor de rode wijnen de monastrell.
Specialiteiten
In de subzone Valentino kent men de volgende specialiteiten:
1) halfzoete en zoete wijnen van moscatel en pedro
ximénez
2) Moscatel de Valencia (Vino de Licor)
3) Licorosos en rancios (min. 2 jaar rijping op eikenhout).
Aantal bodegas: circa 76. Wijngaardareaal 17.500
ha.